قلعه تاریخی پرتغالی‌های جزیره هرمز (بزرگ‌ترین دژ استعماری قرن شانزدهم میلادی در خلیج فارس)
باغ تاریخی ایلخانی نیازمند مرمت تأیید کارشناسی

قلعه تاریخی پرتغالی‌های جزیره هرمز (بزرگ‌ترین دژ استعماری قرن شانزدهم میلادی در خلیج فارس)

دژ سنگی سرخ‌رنگ آلفونسو دو آلبوکرک در شمال جزیره هرمز با توپ‌های کهن برنزی، آب‌انبار ستون‌دار و باروهای دفاعی مشرف به تنگه هرمز.

درباره این اثر
قلعه تاریخی پرتغالی‌ها در دماغه شمالی جزیره شگفت‌انگیز هرمز در تنگه هرمز، عظیم‌ترین و تسخیرناپذیرترین دژ استعماری قرن شانزدهم میلادی در سراسر حوزه خلیج فارس و اقیانوس هند است. این قلعه سنگی سرخ‌رنگ که با سنگ‌های مرجانی و خاک گلک هرمز ساخته شده است، یادگار بیش از یک قرن حضور استعمارگران پرتغالی و در نهایت آزادسازی حماسی آن توسط امام‌قلی‌خان، سردار دلاور شاه عباس صفوی، در سال ۱۰۳۱ هجری قمری است.

پیشینه تاریخی و دوره‌های ساخت

این دژ مستحکم در سال ۱۵۰۷ میلادی به دستور دریاسالار نامدار پرتغالی، آلفونسو دو آلبوکرک، پس از اشغال جزیره هرمز بنا نهاده شد تا نبض تجارت ادویه و شاهراه دریایی هند به اروپا را تحت سلطه امپراتوری پرتغال درآورد. دژ به مدت ۱۱۵ سال پایگاه اصلی نظامی پرتغالی‌ها در خاورمیانه بود تا آنکه سپاهیان ایران به فرماندهی امام‌قلی‌خان با حمایت ناوگان انگلیسی دژ را محاصره و پس از نبردی سهمگین، پرچم پرتغال را به زیر کشیده و حاکمیت ملی ایران بر خلیج فارس را احیا کردند.

معماری و ویژگی‌های فنی

پلان قلعه به صورت چندضلعی نامنظم با باروهایی به قطر تا ۳٫۵ متر و ارتفاع ۱۲ متر است. برج‌های مدور دیده‌بانی با روزنه‌های ویژه شلیک توپ‌های سنگین بر آب‌های نیلگون تنگه هرمز مشرف هستند. در داخل قلعه، بخش‌های متعددی شامل کلیسای مستعمراتی با سقف طاق قوسی، مقر فرماندهی، سربازخانه، سیاه‌چال‌های اسیران و یک آب‌انبار ستون‌دار بسیار بزرگ با ملات ساروج قرار دارد که آب باران را برای محاصره‌های طولانی نگهداری می‌کرده است.

ثبت‌های ملی و جهانی و وضعیت امروز

قلعه پرتغالی‌های جزیره هرمز در سال ۱۳۷۷ با شماره ۱۹۹۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. لمس توپ‌های برنزی زنگ‌زده در کنار خیزابه‌های خلیج فارس و هم‌نشینی این قلعه با کوه‌های رنگین‌کمانی و سواحل نقره‌ای هرمز، تجربه‌ای استثنایی برای هر مسافر است.

دانشنامه بین‌المللی / International Multilingual Compendium

۷ زبان رسمی بین‌المللی

معرفی تخصصی، علمی و تاریخی این اثر تاریخی شاخص ایران برای مخاطبان بین‌المللی و گردشگران خارجی:

🇬🇧 English (Encyclopedic Overview)
The Portuguese Castle of Hormuz Island (Fort of Our Lady of the Conception) is the grandest 16th-century colonial maritime citadel in the Persian Gulf. Founded in 1507 by Afonso de Albuquerque using local red coral stone, it features coastal ramparts, bronze cannons, arched chapels, and a subterranean hypostyle cistern liberated by Safavid forces in 1622.
🇨🇳 中文 / Chinese (百科全书式概述)
霍尔木兹岛葡萄牙历史城堡(Portuguese Castle of Hormuz / 圣母受孕堡垒)坐落在霍尔木兹海峡咽喉地带,是16世纪欧洲殖民扩张在波斯湾留下的最庞大海防军事城堡要塞。由葡萄牙帝国阿方索·德·阿尔布克尔克建于1507年,拥有厚达3.5米的红珊瑚石城墙、面朝海峡的古铜炮阵、柱厅蓄水池以及1622年被萨非帝国名将收复的光辉历史。
🇸🇦 العربية (نظرة موسوعية تاريخية)
قلعة البرتغاليين في جزيرة هرمز بمحافظة هرمزغان، هي أضخم حصن استعماري بحري يعود للقرن السادس عشر في مياه الخليج العربي ومضيق هرمز. بناها الأدميرال ألفونسو دي ألبوكيرك عام ١٥٠٧م بصخور المرجان الحمراء، وتضم مدافع برونزية أثرية وخزانات مياه ضخمة تحت الأرض حتى حررها القائد الصفوي إمام قلي خان عام ١٦٢٢م.
🇫🇷 Français (Aperçu Encyclopédique)
Le Fort portugais de l'île d'Ormuz est la plus imposante citadelle coloniale maritime du XVIe siècle dans le golfe Persique. Érigée en 1507 par Afonso de Albuquerque en pierre corallienne rouge, cette forteresse côtière imprenable abrite de vieux canons en bronze, une église voûtée et une vaste citerne souterraine libérée par les Séfévides en 1622.
🇮🇹 Italiano (Profilo Enciclopedico)
Il Forte Portoghese dell'Isola di Hormuz è la più imponente roccaforte coloniale del XVI secolo nel Golfo Persico. Edificato nel 1507 da Afonso de Albuquerque sulle rotte delle spezie con pietre coralline locali, sfoggia possenti bastioni costieri, cannoni d'epoca e cisterne voltate, riconquistato dall'eroe safavide Imam Qoli Khan nel 1622.
🇪🇸 Español (Reseña Enciclopédica)
El Castillo Portugués de la Isla de Ormuz es la mayor fortaleza marítima colonial del siglo XVI en el golfo Pérsico. Fundado en 1507 por Alfonso de Albuquerque con piedras de coral rojo, cuenta con murallas costeras, cañones históricos de bronce y una cisterna monumental liberada por las tropas safávidas en 1622.
🇹🇷 Türkçe (Ansiklopedik Değerlendirme)
Hürmüz Adası'ndaki Portekiz Kalesi, 16. yüzyılda Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı'nda inşa edilmiş en büyük sömürge sahil kalesidir. 1507 yılında Afonso de Albuquerque tarafından kırmızı mercan taşlarıyla kurulan kale; devasa burçları, boğaza bakan bronz topları ve yeraltı su sarnıçlarıyla 1622'de Safevîler tarafından fethedilene kadar Doğu deniz ticaretini kontrol etmiştir.
امکانات بازدید و خدمات اثر
9 امکان
رزرو و خدمات آنلاین
تور و راهنمای محلی
امکانات و رفاه
میز اطلاعات و راهنمای بازدید کتابچه و نقشه راهنما تابلوهای راهنمای چندزبانه عکاسی آزاد بدون فلش
دسترسی و محیط
پارکینگ سرویس بهداشتی
سایر امکانات معرفی‌شده
توپ‌های جنگی برنزی عهد استعمار رو به تنگه استراتژیک هرمز آب‌انبار بزرگ زیرزمینی با طاق‌های هلالی تمام‌سنگ
دفتر حافظان
هنوز گزارشی برای این اثر ثبت نشده است. اگر از نزدیک این اثر را بازدید کرده‌اید، اولین حافظِ این اثر باشید.
نظرات بازدیدکنندگان (0)
هنوز نظری ثبت نشده است.
برای ثبت نظر و امتیاز، لطفاً وارد حساب کاربری خود شوید.
اطلاعات اثر
  • هرمزگان، قشم
  • استان هرمزگان، ضلع شمالی جزیره رنگین‌کمان هرمز، تنگه هرمز، قلعه تاریخی پرتغالی‌ها
  • ایلخانی
  • شماره ثبت ملی: 1998
  • 9 بازدید
مشاهده روی نقشه
ثبت‌شده توسط
تحریریه مجله
سفیر میراث
امتیاز: 7065
شما هم حافظ این اثر باشید

وضعیت این اثر را هنگام بازدید ثبت کنید تا خط زمانی حفاظتی آن کامل شود.

گواهی رسمی