قلعه بابک خرمدین (دژ جمهور کلیبر، پایگاه جنبش استقلال‌خواهانه بر فراز ستیغ ارسباران)
بنای تاریخی اشکانی سالم تأیید کارشناسی

قلعه بابک خرمدین (دژ جمهور کلیبر، پایگاه جنبش استقلال‌خواهانه بر فراز ستیغ ارسباران)

دژ صخره‌ای تسخیرناپذیر ساسانی بر فراز قله‌ای به ارتفاع ۲۶۰۰ متر در دل جنگل‌های ارسباران کلیبر؛ دژ فرماندهی بابک خرمدین در قرن سوم هجری.

درباره این اثر
قلعه بابک خرمدین، معروف به «دژ جمهور» یا «بَذ»، یکی از شگفت‌انگیزترین، هیجان‌انگیزترین و تسخیرناپذیرترین دژهای کوهستانی تاریخ جهان است که بر فراز ستیغ قله‌ای صخره‌ای در ارتفاع ۲۶۰۰ متری از سطح دریا در دل جنگل‌های مه‌آلود ارسباران در کلیبر خودنمایی می‌کند. این کهندژ پایگاه فرماندهی دلاورانه بابک خرمدین و جنبش سرخ‌جامگان بود که بیش از بیست سال در برابر لشکریان خلفای عباسی ایستادگی نمودند.

پیشینه تاریخی و دوره‌های ساخت

شالوده دژ در دوران ساسانیان و اشکانیان پی‌ریزی شد و در قرن سوم هجری قمری در عصر قیام خرمدینان به اوج اهمیت راهبردی خود رسید. موقعیت طبیعی صخره‌ها به گونه‌ای بود که تنها یک معبر باریک برای ورود به قلعه وجود داشت و شمار اندکی از کمانداران می‌توانستند لشکری چند ده‌هزار نفره را در گردنه متوقف سازند. در کاوش‌های باستان‌شناسی، سفال‌های منقوش لعاب‌دار، سکه‌های کهن و تیردان‌های مفرغی متعدد به دست آمده است.

معماری و ویژگی‌های فنی

قلعه بابک به صورت بنایی دو و سه‌طبقه از سنگ لاشه، ملات ساروج و آجر پخته بر روی تیغه‌های سنگی تیز کوه بنا شده است. دژ شامل قصر اصلی، تالارهای ستون‌دار شاه‌نشین، هفت اتاق تودرتو با سقف‌های طاق‌گهواره‌ای، برج‌های دیده‌بانی مدور با تیرکش‌های کمانداری و چندین آب‌انبار بزرگ است که با کانال‌های سنگی هوشمندانه آب باران و برف را برای مقاومت‌های طولانی‌مدت ذخیره می‌کردند.

ثبت‌های ملی و جهانی و وضعیت امروز

قلعه بابک در سال ۱۳۴۵ با شماره ۶۲۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. صعود ۲ ساعته از مسیر جنگلی هتل بابک و قلعه‌دره با عبور از میان مه و جنگل‌های هیرکانی-ارسبارانی و فتح این دژ عقاب‌وار، یکی از فراموش‌نشدنی‌ترین سفرهای کوهستانی و حماسی تاریخ ایران است.

دانشنامه بین‌المللی / International Multilingual Compendium

۷ زبان رسمی بین‌المللی

معرفی تخصصی، علمی و تاریخی این اثر تاریخی شاخص ایران برای مخاطبان بین‌المللی و گردشگران خارجی:

🇬🇧 English (Encyclopedic Overview)
Babak Fort (Ghaleh Babak / Dezh-e Jomhur), perched dramatically at 2,600 meters atop a razor-sharp mountain crest in the misty Arasbaran forests near Kaleybar, is one of the most impregnable medieval mountain fortresses in history. Founded in the Sassanid era, it served in the 9th century CE as the unyielding bastion of Babak Khorramdin, leader of the Khurramite movement against the Abbasid Caliphate for over two decades.
🇨🇳 中文 / Chinese (百科全书式概述)
巴巴克城堡要塞(Babak Fort / 德日·朱姆胡尔),险绝傲立于克莱巴尔附近阿拉斯巴兰原始森林深处海拔2600米的刀削绝壁山巅之上,是世界军事城堡建筑史上最难以逾越的天然天险要塞之一。城堡始建于萨珊王朝,公元9世纪成为波斯民族英雄巴巴克·霍拉姆丁领导红衣军抗击阿拉伯阿拔斯王朝哈里发军队逾二十载的铁血大本营。其多层石砌宫堡与蓄水池隐于云雾之中,气势恢宏。
🇸🇦 العربية (نظرة موسوعية تاريخية)
قلعة بابك خرمدين (دژ جمهور)، الرابضة بشموخ على قمة صخرية ترتفع ٢٦٠٠ متر فوق سطح البحر في غابات أسباران الضبابية بكليبر، هي من أمنع القلاع الجبلية في التاريخ. أسست في العهد الساساني وكانت في القرن الثالث الهجري المعقل الحصين للقائد الإيراني بابك خرمدين الذي قاوم جيوش الخلافة العباسية لأكثر من عقدين من الزمان.
🇫🇷 Français (Aperçu Encyclopédique)
La Forteresse de Babak (Ghaleh Babak), juchée de manière vertigineuse à 2600 mètres d'altitude sur une crête rocheuse acérée dans les forêts embrumées d'Arasbaran près de Kaleybar, est l'une des citadelles médiévales les plus imprenables d'Orient. Bâtie sous les Sassanides, elle fut au IXe siècle le bastion héroïque de Babak Khorramdin contre le califat abbasside.
🇮🇹 Italiano (Profilo Enciclopedico)
Il Forte di Babak (Ghaleh Babak), arroccato spettacolarmente a 2.600 metri su un'affilata cresta rocciosa tra le foreste nebbiose di Arasbaran a Kaleybar, è una delle più inespugnabili fortezze montane del mondo. Nata in epoca Sassanide, divenne nel IX secolo la roccaforte leggendaria di Babak Khorramdin nella strenua resistenza contro il Califfato Abbaside.
🇪🇸 Español (Reseña Enciclopédica)
El Castillo de Babak (Galeh Babak), erigido vertiginosamente a 2.600 metros de altitud sobre una afilada arista rocosa en los bosques de Arasbarán cerca de Kaleybar, es una de las fortalezas medievales más inexpugnables de la historia. De origen sasánida, fue en el siglo IX el baluarte legendario de Babak Jorramdín contra el califato abasí.
🇹🇷 Türkçe (Ansiklopedik Değerlendirme)
Kelibar yakınlarındaki Arasbaran ormanlarının sisli doruklarında 2600 metre yükseklikte sarp bir kartal yuvası gibi yükselen Babek Kalesi (Dej-i Cumhûr), askeri tarihin fethedilmesi en güç dağ kalelerinden biridir. Sasani devrinde kurulan hisar, 9. yüzyılda Hürremiler hareketinin efsanevi önderi Babek Hürremi'nin Abbasi ordularına karşı 20 yılı aşkın süre direndiği bağımsızlık merkezidir.
امکانات بازدید و خدمات اثر
9 امکان
رزرو و خدمات آنلاین
تور و راهنمای محلی
امکانات و رفاه
میز اطلاعات و راهنمای بازدید کتابچه و نقشه راهنما تابلوهای راهنمای چندزبانه عکاسی آزاد بدون فلش
دسترسی و محیط
پارکینگ سرویس بهداشتی
سایر امکانات معرفی‌شده
مسیر کوه‌پیمایی رویایی و پله‌های سنگی در مه جنگل‌های ارسباران چشم‌انداز پانورامای ۳۶۰ درجه از ژئوپارک و دره‌های کلیبر
دفتر حافظان
هنوز گزارشی برای این اثر ثبت نشده است. اگر از نزدیک این اثر را بازدید کرده‌اید، اولین حافظِ این اثر باشید.
نظرات بازدیدکنندگان (0)
هنوز نظری ثبت نشده است.
برای ثبت نظر و امتیاز، لطفاً وارد حساب کاربری خود شوید.
اطلاعات اثر
  • آذربایجان شرقی، کلیبر
  • استان آذربایجان شرقی، ۳ کیلومتری جنوب غربی کلیبر، قله دژ جمهور
  • اشکانی
  • شماره ثبت ملی: 623
  • 8 بازدید
مشاهده روی نقشه
ثبت‌شده توسط
تحریریه مجله
سفیر میراث
امتیاز: 7065
شما هم حافظ این اثر باشید

وضعیت این اثر را هنگام بازدید ثبت کنید تا خط زمانی حفاظتی آن کامل شود.

گواهی رسمی