مسجد و مدرسه آقا بزرگ کاشان
مسجد و مدرسه آقا بزرگ کاشان مسجد و مدرسه آقا بزرگ کاشان
بنای تاریخی قاجار سالم تأیید کارشناسی

مسجد و مدرسه آقا بزرگ کاشان

شاهکار مسجد-مدرسه‌سازی ایران در عصر قاجار با حیاط چال‌دار، بادگیر بر درگاه و گنبد دوپوسته آجری در کاشان.

درباره این اثر
مسجد و مدرسه آقا بزرگ، شاهکار مسجد-مدرسه‌سازی ایران در عصر قاجار است؛ بنایی که با حیاط چال‌دار (فرورفته در زمین)، بادگیر بلند بر درگاه، گنبد دوپوسته آجری و منبر چوبی مشبک مشهورش، از خلاقانه‌ترین پاسخ‌های معماری ایرانی به اقلیم کویر و کارکرد آموزشی شمرده می‌شود و امروز از شناخته‌شده‌ترین جاذبه‌های کاشان است.

پیشینه تاریخی و دوره‌های ساخت

مسجد-مدرسه در اواخر سده دوازدهم و آغاز سده سیزدهم هجری قمری (اواخر سده هجدهم و آغاز سده نوزدهم میلادی) ساخته شد و به نام «آقا بزرگ» — ملا آقا بزرگ، مفتی و عالم نامدار کاشان از خاندان نراقی — نام‌گذاری شد؛ در این مدرسه ملا احمد نراقی و ملا مهدی نراقی، از بزرگ‌ترین فقیهان آن روزگار، تدریس می‌کردند. بنا در سده‌های اخیر مرمت کارشناسی شده و به‌عنوان اثر ملی حفاظت می‌شود.

معماری و ویژگی‌های فنی

بنا بر طرح دو بخشی استوار است: درگاه با بادگیر بلند رو به خیابان، و حیاط چال‌دار فرورفته با جوی و استخر که شبستان گنبددار زیرین از آن نور می‌گیرد؛ ایوان گنبددار با مقرنس، گنبد دوپوسته آجری بر شبستان زمستانی، حجره‌های مدرسه در دو طبقه اطراف حیاط، و منبر چوبی مشبک مشهور (۱۲۵۷ قمری) از ویژگی‌های بی‌نظیر بنا هستند. کاشی‌کاری‌های درگاه و محراب با نقوش گل و مرغ، تزئین اصلی بنا است و بادگیر درگاه، خنکی فضا را در اقلیم گرم کاشان تأمین می‌کند.

ثبت‌های ملی و جهانی و وضعیت امروز

مسجد آقا بزرگ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است؛ شماره ثبت در منابع عمومی یکدست گزارش نشده و از همین رو در بانک ذکر نشده است. بنای امروز در وضعیت حفاظتی سالم قرار دارد، در ساعات کاری بازدید می‌شود و قرار گرفتن در محله خانه‌های تاریخی کاشان، گشتی معماری کاملی برای گردشگر فراهم می‌کند.

دانشنامه بین‌المللی / International Multilingual Compendium

۷ زبان رسمی بین‌المللی

معرفی تخصصی، علمی و تاریخی این اثر تاریخی شاخص ایران برای مخاطبان بین‌المللی و گردشگران خارجی:

🇬🇧 English (Encyclopedic Overview)
The Agha Bozorg Mosque and Madrasa of Kashan is a masterpiece of Iranian mosque-school design of the Qajar era (late 18th–early 19th century), named after Mulla Aqa Bozorg, Kashan's renowned mufti. Its sunken (chahal-dar) courtyard, tall windcatcher over the entrance portal, double-shell brick dome over the winter prayer hall and the famous lattice wooden minbar of 1257 AH compose one of the most ingenious responses of Persian architecture to the desert climate and to religious teaching; both Molla Ahmad and Molla Mahdi Naraqi taught here.
🇨🇳 中文 / Chinese (百科全书式概述)
卡尚阿加·布佐尔格清真寺经学院是卡扎尔时期(18世纪末至19世纪初)伊朗清真寺-经学院设计的杰作,以卡尚著名大法官毛拉·阿加·布佐尔格命名。其下沉式庭院(恰尔达尔)、入口大门上的高耸风塔、冬祷厅上的双层砖砌圆顶以及著名的镂空木制讲经台(伊斯兰历1257年),构成了波斯建筑对沙漠气候和宗教教育最具巧思的回应之一;毛拉·艾哈迈德和毛拉·马赫迪·纳拉基曾在此讲学。
🇸🇦 العربية (نظرة موسوعية تاريخية)
مسجد ومدرسة آقا بزرگ في كاشان تحفة تصميم «مسجد-مدرسة» الإيراني في العهد القجاري (أواخر القرن الثامن عشر وأوائل التاسع عشر)، سُميت باسم الملا آقا بزرگ، مفتي كاشان الشهير. صحنها الغائر في الأرض (چال‌دار) والملقف العالي على البوابة والقبة الآجرية ذات القشرتين فوق قاعة الشتاء ومنبرها الخشبي المشبك الشهير (١٢٥٧هـ) تجمع من أذكى استجابات العمارة الفارسية لمناخ الصحراء وللتعليم الديني؛ وقد درّس هنا ملا أحمد وملا مهدي النراقي.
🇫🇷 Français (Aperçu Encyclopédique)
La mosquée-madrasa Agha Bozorg de Kashan est un chef-d'œuvre du concept iranien de mosquée-école de l'époque qajare (fin XVIIIe – début XIXe siècle), nommée d'après Molla Aqa Bozorg, grand mufti de Kashan. Sa cour en contrebas (chahal-dar), sa haute tour à vent sur le portail d'entrée, son dôme de briques à double coque sur la salle d'hiver et son célèbre minbar de bois ajouré (1257 H.) composent l'une des réponses les plus ingénieuses de l'architecture persane au climat désertique et à l'enseignement religieux ; Molla Ahmad et Molla Mahdi Naraqi y enseignèrent.
🇮🇹 Italiano (Profilo Enciclopedico)
La moschea-madrasa Agha Bozorg di Kashan è un capolavoro del modello iraniano di moschea-scuola di epoca qajari (fine XVIII – inizio XIX secolo), intitolata a Molla Aqa Bozorg, celebre muftì di Kashan. Il suo cortile scavato (chahal-dar), l'alto badgir sul portale d'ingresso, la cupola di mattoni a doppia guscio sulla sala invernale e il celebre minbar ligneo a traforo (1257 AH) compongono una delle risposte più geniali dell'architettura persiana al clima desertico e all'insegnamento religioso; vi insegnarono Molla Ahmad e Molla Mahdi Naraqi.
🇪🇸 Español (Reseña Enciclopédica)
La mezquita-madrasa Agha Bozorg de Kashan es una obra maestra del modelo iraní de mezquita-escuela de la época qajar (finales del XVIII – principios del XIX), nombrada por Mula Aqa Bozorg, gran muftí de Kashan. Su patio hundido (chahal-dar), su alta torre de viento sobre el portal de entrada, su cúpula de ladrillo de doble casquete sobre la sala de invierno y su célebre minbar de madera calada (1257 H.) componen una de las respuestas más ingeniosas de la arquitectura persa al clima desértico y a la enseñanza religiosa; Molla Ahmad y Molla Mahdi Naraqi enseñaron aquí.
🇹🇷 Türkçe (Ansiklopedik Değerlendirme)
Kaşan'daki Agha Bozorg Camii ve Medresesi, Kajar döneminin (18. yüzyıl sonu – 19. yüzyıl başı) İran cami-medrese tasarımının başyapıtıdır; Kaşan'ın ünlü müftüsü Molla Aqa Bozorg'un adını taşır. Çukur avlusu (çal-dar), giriş portalındaki yüksek badgiri, kış mabedinin üzerindeki çift kabuklu tuğla kubbesi ve meşhur kafes ahşap minberi (H. 1257), Fars mimarisinin çöl iklimine ve dinî öğretime verdiği en zekice yanıtlardan birini oluşturur; Molla Ahmad ve Molla Mahdi Naraqi burada ders verdi.
امکانات بازدید و خدمات اثر
8 امکان
رزرو و خدمات آنلاین
تور و راهنمای محلی
امکانات و رفاه
میز اطلاعات و راهنمای بازدید کتابچه و نقشه راهنما تابلوهای راهنمای چندزبانه عکاسی آزاد بدون فلش
دسترسی و محیط
پارکینگ سرویس بهداشتی
سایر امکانات معرفی‌شده
حیاط چال‌دار (فرورفته) نمونه‌ای کم‌نظیر در معماری ایران است
دفتر حافظان
هنوز گزارشی برای این اثر ثبت نشده است. اگر از نزدیک این اثر را بازدید کرده‌اید، اولین حافظِ این اثر باشید.
نظرات بازدیدکنندگان (0)
هنوز نظری ثبت نشده است.
برای ثبت نظر و امتیاز، لطفاً وارد حساب کاربری خود شوید.
اطلاعات اثر
  • اصفهان، کاشان
  • کاشان، خیابان فاضل نراقی، کوچه مسجد آقا بزرگ
  • قاجار
  • 11 بازدید
مشاهده روی نقشه
ثبت‌شده توسط
تحریریه مجله
سفیر میراث
امتیاز: 7065
شما هم حافظ این اثر باشید

وضعیت این اثر را هنگام بازدید ثبت کنید تا خط زمانی حفاظتی آن کامل شود.

گواهی رسمی